Ένα ιστολόγιο για το χωριό Σπάτα Αχαΐας

Τρίτη 15 Νοεμβρίου 2022

Ο Λαρισσός ποταμός

Τρίτη, Νοεμβρίου 15, 2022 0 σχόλια

Ο Λαρισσός ποταμός πηγάζει από το όρος Μόβρη, τροφοδοτεί με νερό τα οικοσυστήματα της Στροφιλιάς και χύνεται στο Ιόνιο πέλαγος.

Νερό από το φράγμα του Πηνειού μεταφέρεται με κανάλια και χύνεται στην κοίτη του Λαρισσού ποταμού προκειμένου να χρησιμοποιηθεί για την άρδευση των καλλιεργειών, ιδιαίτερα τους καλοκαιρινούς μήνες, που το νερό του Λαρισσού λιγοστεύει.

ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΑΝΑΦΟΡΕΣ

Οτων Πελασγών ή Προελλήνων, η Λάρισσα, την οποία οι αρχαιολόγοι Στράβων αναφέρει ότι δίπλα στο Λαρισσό υπήρχε η πιο αξιόλογη πόλη τοποθετούντου ο ποταμός. Ίχνη από τους οικισμούς αυτούς των Προελλήνων κοντά στο χωριό Λάππα και πιστεύεται ότι από αυτήν πήρε τ΄ όνομα βρίσκουμεΑχαΐα και σε άλλα υψώματα της Δυτικής Αχαΐας. Τότε ολόκληρη η μέσα στο "Τείχος των Δυμαίων" στον Άραξο, σε λόφους κοντά στη Κάτω Πελοπόννησος ονομαζόταν Πελασγία ή Απία.

Κατά τη Μυθολογία η Λάρισσα ήταν η μητέρα του Αχαιού και από τα νερά του ποταμού ήπιε ο Ηρακλής. Οι αρχαίοι τον Λαρισσό ποταμό ονόμαζαν και Βουπράσιον "απέχοντα από τηςστάδια και 30 από Δύμης" κατά τον Παυσανίαν.Στην αριστερή όχθη του Ήλιδος 157 υπήρχεΒουπράσιο που ανήκε στη Ηλεία. το Αρχαίο.

Ο Λαρισσός είναι το αναγνωρισμένο όριο μεταξύ Αχαΐας και Ηλείας και έγινε πολλές φορές πεδίο μαχών Αχαιών και Ηλείων που κατοικούσαν στις δυο γειτονικές χώρες Δυμαίας και Βουπρασίας.

ΘΡΥΛΟΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΛΑΡΙΣΣΟ

Επί Τουρκοκρατίας τα χωριά Καρόσι και Μπάδα επικοινωνούσαν μεταξύ τους μέσω μιας υπόγειας σήραγγας, την οποία διαπερνούσε ο Λαρισσός ποταμός. Τα παιδιά από το Καρόσι και ο καλόγερος που τους μάθαινε γράμματα πήγαιναν στο κρυφό σχολειό που γινόταν στο Μπάδα.

Κάθε φορά όμως ο καλόγερος έφτανε πρώτος. Απορώντας πως τα καταφέρνει, τα Καρουσόπουλα παρακολούθησαν τον καλόγερο και τον είδαν που έμπαινε στη σήραγγα.

Την επόμενη μέρα, πήραν κεριά και ξεκίνησαν να διασχίσουν τη σήραγγα, για να φτάσουν γρηγορότερα από τον καλόγερο, στο Μπάδα.Τα κεριά όμως τους έσβησαν και τα παιδιά πνίγηκαν στο ποτάμι. Ο καλόγερος χρησιμοποιούσε φανάρι για να βλέπει μέσα στη σκοτεινή σήραγγα χωρίς να κινδυνεύει να του σβήσει. Ο θρύλος συνεχίζεται λέγοντας πως τα φεσάκια των παιδιών τα βρήκαν στη πηγή του Χατζούρη (Χαραυγή).

Την ιστορία μας αφηγήθηκε ο Παπαδόπουλος Γεώργιος κάτοικος του χωριού Σπάτα.


ΧΗΜΙΚΕΣ ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ

ΧΗΜΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΛΑΠΠΑ ΜΑΤΑΡΑΓΚΑ
ΑΜΜΩΝΙΟ 0,2 mg/l 0 mg/l
ΝΙΤΡΩΔΗ ΙΟΝΤΑ 0,3 mg/l 0,05 mg/l
ΝΙΤΡΙΚΟ ΑΛΑΣ 35 mg/l 10 mg/l
PH 7,5 7
ΟΛΙΚΗ ΣΚΛΗΡΟΤΗΤΑ 17 dH 12dH
ΦΩΣΦΟΡΙΚΑ 1,7 mg/l 0 mg/l

 Συγκρίνοντας τις τιμές στις δυο περιοχές παρατηρούμε ότι το νερό στις πηγές είναι πολύ καθαρότερο απ΄ ότι στις εκβολές. Αυτό το συμπέρασμα μας επιβεβαιώθηκε και από τις βιολογικές μετρήσεις του νερού.

ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΜΕΤΡΗΣΕΙΣ

Η μέτρηση της ρύπανσης ενός ποταμού μπορεί να γίνει με την παρατήρηση των μακροασπόνδυλων που ζουν στον πυθμένα του ποταμού, κάτω από τις πέτρες ή μέσα στην λάσπη. Τα "ζωάκια" αυτά έχουν χωριστεί σε ομάδες, ανάλογα με την ευαισθησία τους στην ρύπανση και την αντοχή τους σ` αυτή. Με τη δική μας έρευνα, που έγινε στις πηγές του Λαρίσσου, εντοπίσαμε:

  • ένα ecdyonurus, και πολλές προνύμφες ephemeroptera που ανήκουν στην πρώτη ομάδα, δηλαδή είναι πολύ ευαίσθητα στη ρύπανση.
  • ένα gamaridae που ανήκει στη δεύτερη ομάδα, δηλαδή είναι λιγότερα ευαίσθητα και
  • ένα chironomidae που ανήκει στην τρίτη ομάδα, δηλαδή είναι ανθεκτικά στη ρύπανση.

Αντίθετα, οι προσπάθειές μας για να εντοπίσουμε μακροασπόνδυλα στο Λάρισσο αμέσως μετά το χωριό Λάππα, απέτυχε. Εντοπίσαμε μόνο ένα "σκουληκάκι" (μάλλον ήταν ένα tubifex, αλλά δεν είμαστε σίγουροι, αν και αυτό, ανήκει στη τέταρτη κατηγορία ). Η ανυπαρξία μακροασπόνδυλων από την πρώτη, δεύτερη και τρίτη κατηγορία μας οδήγησε στο συμπέρασμα ότι ο Λάρισσος στην περιοχή αυτή είναι ένα "νεκρό" ποτάμι.

Πηγή: http://gym-k-achaias.ach.sch.gr
Read more...
Τρίτη 10 Μαΐου 2022

Άγιος Νικόλαος Σπάτα (Γεωγραφία)

Τρίτη, Μαΐου 10, 2022 0 σχόλια

Το Σπάτα είναι ένα μικρό, όμορφο, γραφικό χωριό στα σύνορα των Νομών Αχαΐας και Ηλίας και σε υψόμετρο περίπου 350μ από την επιφάνεια της θάλασσας.

Απέχει περίπου 50 χιλ. από την Πάτρα και 30χιλ. από την θάλασσα του Ιονίου Πελάγους.

Τρεις διακλαδώσεις ανατολικά της εθνικής οδού Πατρών Πύργου οδηγούν στο χωριό.Η μία από τα Καρέικα, η άλλη από το Λάππα και σμίγουν στα χωριά Ματαραγκα και Κεφαλεικα.

Από εκεί ο δρόμος συνεχίζει και μετά το χωριό Αγ. Κωνσταντίνος σμίγει με την άλλη διακλάδωση, που ξεκινά από την βάρδα και οδηγεί στο χωριό και στο Μοναστήρι του Αγ. Νικολάου. Η απόσταση του χωριού από τις διακλαδώσεις αυτές της εθνικής οδού είναι 17 έως 20 περίπου χιλιόμετρα.

Το χωριό είναι χτισμένο στην νοτιοδυτική πλαγιά ενός βουνού που αποτελεί της Ρουπανιάς, προβούνι της Μόβρης και βρίσκεται ανάμεσα σε δύο οροσειρές βουνών της Μοβρης και του Μύτικα προς τα βόρεια και του Αϊ Λια της Δαφνιάς και του Γαρίζα προς τα νότια. Οι οροσειρές αυτές εκτείνονται προς τα δυτικά και αποτελούν συνέχεια του ανατολικού ορεινού όγκου που είναι προέκταση της Μόβρης.



Έτσι σχηματίζετε ένα ημικύκλιο σύμπλεγμα βουνών στις τρείς πλευρές σε σχήμα πετάλου ενώ κάτω προς τα δυτικά απλώνετε ο κάμπος της Ηλίας και της Αχαίας και ανοίγεται μεγαλοπρεπή η θέα προς την θάλασσα του Ιωνίου Πελάγους. Το μάτι δεν σταματά πουθενά, όταν ο ορίζοντας είναι καθαρός, στο βάθος διακρίνονται, οι κορυφογραμές των βουνών της Ζακύνθου και της Κεφαλονιάς.

Ημιορεινή περιοχή, Συνδυασμός κάμπου και βουνών. Η βλάστηση στα βουνά, αλλού είναι χαμηλή και αραιή, αλλού ποιο πυκνή και πλούσια από κάθε λογής θάμνους και δένδρα.

Όλα αυτά συνθέτουν ένα μαγευτικό καταπράσινο τοπίο. Τα κάτασπρα πέτρινα σπίτια του χωριού με τα κεραμίδια φαίνονται σα να σκαρφαλώνουν αμφιθεατρικά το ένα πάνω στο άλλο στην πλαγιά προσδίδοντας στο άλο τοπίο μια αίσθηση γαλήνης και απλότητας.

Στην άκρη του χωριού προς την βόρεια πλευρά, βρίσκετε η κεντρική εκκλησία, αφιερωμένη στην κοίμηση της Θεοτόκου και στην γιορτή της στις 15 Αυγούστου έχει καθιερωθεί να γίνετε και το πανηγύρι του χωριού.



Read more...
Google Ads | Κάθε κλίκ στις διαφημίσεις μετράει.